Cypr południowy

Cypryjskie melodie
Cypr jest państwem położonym na wyspie o takiej samej nazwie. Zajmuje część Azji i jest położony u wybrzeży Morza Śródziemnego. Stanowi jeden z najmniejszych krajów Unii Europejskiej. Jest bogatym kulturowo miejscem, chętnie odwiedzanym przez turystów.

żródło: freeimages.com

Krótka retrospekcja
W starożytności Cypr przez długi okres pozostawał pod panowaniem Greków. W związku z tym wyspa ulegała silnym wpływom kultury greckiej, rzymskiej, a także bizantyjskiej. W 1191 roku wyspę podbili krzyżowcy, a następnie, w 1570, Turcy. Szybko zasymilowali się na wyspie, a tamtejsza ludność chętnie przechodziła na islam. Trzy wieki panowania Turków spowodowały, że Cypr powoli upadał. Nie spodobało się to Grekom, w związku z czym wybuchło powstanie, a tym samym idea przyłączenia wyspy do Grecji. Na skutek licznych zawirowań politycznych pod koniec XIX wieku jej właścicielem została Wielka Brytania. Sytuacja uległa zmianie po 1950 roku, gdyż zwierzchnikiem Cypryjskiego Kościoła Prawosławnego, został arcybiskup Makarios III, który przywrócił nadzieję przyłączenia Cypru do Grecji. W wyniku zbrojnych działań podziemnych doszło do wojny domowej. Na mocy porozumienia w Zurychu z 11 lutego 1959 roku, wyspa stała się republiką będącą częścią Wspólnoty Narodowej i uznano jej dwunarodowość – Greków i Turków. Brytyjczycy zachowali natomiast Soveregin Base Areas w Akrotiri i Dhekelia. Na terenach zajętych przez Turków – to jest na jednej trzeciej Cypru – powstało państwo – Republika Turecka Cypru Północnego.

źrodło: freeimages.com

Wyspa Afrodyty
W związku z burzliwą historią Cypru, wyspa ta jest podzielona na dwie części. Oznacza to nie tylko odmienną politykę, ale i kulturę, która w tak bliskim położeniu nawzajem na siebie oddziałuje. Część północą osiedlili Turcy, zabierając ze sobą cały inwentarz tradycji islamu. Część południową zajmują Grecy, którzy głównie są wyznania prawosławnego. Podział ten jest bardzo wyraźny, a tamtejsza ludność przestrzega swoich obrzędów. Dlatego po jednej części zobaczymy meczety, ludzi ubranych w turbany i usłyszymy głos nawołujący na modlitwę. Po drugiej stronie zaś stojące prawosławne kościoły i znacznie różniące się ubiór i zachowania ludzi. Rytm życia wyznaczają tu ortodoksyjnie przestrzegane święta. Najważniejszym dla chrześcijan prawosławnych jest Wielkanoc. Innym, mającym niemniejsze znaczenie jest Święto Potopu, które upamiętnia ocalenie Arki Noego. W tym wyjątkowym dniu ludność Cypru gromadzi się u brzegu morza, aby symbolicznie się w niej zanurzyć. Ciekawym jest fakt, że prawosławni chętnie łączą je z narodzinami Afrodyty. Dzieje się tak nie przez przypadek, bowiem według mitologii greckiej to właśnie u brzegu Cypru wyłoniła się z piany morskiej ta bogini. Fantastycznym świętem, o mniejszym zabarwieniu religijnym, jest festiwal muzyki i tańca, podczas którego obchodzi się święto kwiatów. Odbywa się ono w sposób spektakularny w starożytnym odeonie i średniowiecznym zamku w Pafos. Dla smakoszy wina również czeka niezła gratka. Na Cyprze obchodzi się festiwal związany z tym alkoholem, połączony z darmową degustacją. Całkowicie inna mentalność panuje po drugiej stronie wyspy. Muzułmanie nie obchodzą tak hucznie i radośnie swoich świąt. W ich tradycji najważniejszym jest zakończenie Ramadanu. Ten długi i wymagający post kończy się Seker Bayarami, czyli licznymi spotkaniami z bliskimi i obdarowaniem ich prezentami. Równie ważnym świętem jest Kurban, którego rytualną częścią jest rzeź baranków. Jest to obrzęd upamiętniający Abrahama, a jego historia opisana została dokładnie w Koranie. Z różnych powodów zwyczaj ten powoli zamiera. Część turecka wyspy wcale nie jest uboższa pod względem folklorystycznym od tej drugiej. Organizowane są tu bardzo ciekawe występy, głównie w Famaguście i Kyrenii. Wydarzeniem, którego absolutnie nie można pominąć jest święto żniw, ponieważ uprawia się tu pomarańcze, truskawki i arbuzy.

Cypr, źródło: freeimages.com

Wszystkie drogi prowadzą do Cypru
Usytuowanie geograficzne wyspy sprawiło, że Cypr stał się pragnieniem wielu władców. Wyspa leży na bardzo ważnych szlakach handlowych – między Europą, Azją i Afryką. W związku z tym było atrakcyjne nie tylko dla kupców, ale również dla najeźdźców. To właśnie z tym wiąże się burzliwa historia Cypru, a jego status nie jest ustabilizowany do dziś. Czynnikiem podnoszącym jej atrakcyjność są czynne kopalnie, pochodzące nawet z III tysiąclecia przed nasza erą.
Cypr przyciągał swoim czarem i bogactwem Egipcjan, Rzymian i innych. Stąd silne podwaliny kultury śródziemnomorskiej. Następnie, wraz z apostołami, zawitało tu chrześcijaństwo, które powoli przenikało kulturę starożytną. W VII wieku na Cypr najechali Arabowie, zostawiając po sobie ślad nie tylko militarny, ale i kulturowy. Kolejnymi, którzy mieli niebagatelny wpływ na rozwój tego miejsca, były wpływy angielskie i francuskie. W 1974 roku Turcja dokonała inwazji na wyspę i ogłosiła powstanie Republiki Tureckiej Cypru Północnego. Nie jest ona uznawana przez żadne państwo, oprócz nich samych. Przez tę trudną sytuację wyspa pozostaje podzielona i nic nie wskazuje na uregulowanie jego kwestii w najbliższym czasie.

Cypr, źródło: freeimages.com

Kierunek – wyspa
Na Cyprze znajdują się trzy obiekty wpisane na listę UNESCO, są to: zabytki archeologiczne w regionie Pafos, zdobione kościoły regionu Troodos oraz stanowisko neolityczne Chirokitia. Wielokulturowość tego miejsca sprawiła, że nie ma tu wyznaczonej oficjalnej etykiety. Ludzie żyją tu w małych społecznościach, bardzo życzliwie nastawieni do siebie i do turystów. Mieszkańcy większych miast, odwiedzający to malownicze miejsce, zazwyczaj są zdumieni, otwartością i bezpośrednim kontaktem z drugą osobą, bowiem na Cyprze nie ma tak restrykcyjnie wyznaczonej przestrzeni osobistej. Odnosi się tam wrażenie, że wszyscy się znają, tworząc jedną, wielką rodzinę. Choć nie są to społeczności zbyt konserwatywne, to należy pamiętać, iż bardzo ważną częścią życia dla nich jest religia i nieodpowiedni ubiór może spowodować, że ktoś nie zostanie wpuszczony do zwiedzania świątyni.
Ciekawostką jest to, że Cypryjczycy uwielbiają koty. Sprowadziła je tu niegdyś cesarzowa Helena w celach pragmatycznych – miały zadanie uporać się z gadami i gryzoniami. Wybierze, do którego przybyły statki z nowymi mieszkańcami, nazwano Kocim Przylądkiem, a opiekę nad nim sprawowali mnisi, których klasztor zyskał nazwę Świętego Mikołaja od kotów. Do dziś kultywuje się opiekę nad tymi zwierzętami, w związku z tym ich wszechobecność nikogo nie dziwi.
Cypryjczycy uwielbiają świętować, a więc i jeść. Ich kuchnia stanowi swoiste połączenie greckiej i arabskiej. Bazuje głównie na własnym wyrobie sera koziego, a także licznych, świeżych owocach.
Odwiedzenie tej pięknej wyspy jest świetnym pomysłem zarówno dla tych, którzy lubią zwiedzać i poznawać inne kultury i obyczaje, jak i dla tych, którzy w zaciszu hotelu lub plaży chcą odpocząć od zgiełku dnia.

Cypr, źródło: freeimages.com

Artykuły, oferty Cypr południowy